W świecie logopedii - elektrostymulacja

Rozmowa z mgr Moniką, neurologopedką ze Szpitala Specjalistycznego PRO-FAMILIA.

PRO ZDROWIE: Elektrostymulacja, co to takiego?

Monika Inglot: To rodzaj terapii, w której wykorzystuje się różne rodzaje prądów- zarówno prąd stały, jak i zmienny o różnych częstotliwościach.

PRO ZDROWIE: Na czym polega elektrostymulacja nerwowo-mięśniowa prądami EMS?

Monika Inglot: Elektroterapia nerwowo-mięśniowa EMS ma dwa główne zastosowania. Wzmacnia i rozbudowuje mięśnie, pobudza krążenie krwi i limfy a także wykazuje działanie rozluźniające i relaksujące.  Stymulacja EMS wpływa na nerwy ruchowe, które pobudzają mięśnie do skurczu. Ogromną zaletą stosowania EMS jest możliwość wybiórczego oddziaływania na wybrane partie mięśni. Pacjent poddany elektrostymulacji odczuwa delikatną i jednocześnie głęboką penetrację prądu, w tkankach podskórnych, nerwach oraz mięśniach.

PROZDROWIE: Mowa o EMS, a jak działa mechanizm TENS?

Monika Inglot: TENS czyli przezskórna stymulacja nerwowa to metoda elektroterapii, która opiera się na działaniu impulsów elektrycznych o niskiej częstotliwości. Prąd generowany przez elektrostymulator, wpływa na nerwy obwodowe, odpowiedzialne za odczuwanie temperatury. Nerwy te odpowiadają za przesyłanie sygnału na drodze nerwowej aż do synaps rdzenia kręgowego, który wywołuje dwa efekty. Pierwszy - impuls elektryczny zakłóca przepływ bodźców bólowych do mózgu, dlatego mózg nie otrzymuje prawdziwych danych dotyczących miejsca występowania i nasilenia bólu. W konsekwencji prąd wpływa korzystnie na struktury nerwowe i uniemożliwia prawidłowe odczuwanie bólu. Z kolei drugi efekt jest taki, że elektroterapia TENS wyzwala zwiększoną produkcję naturalnych hormonów beta-endorfin, które mają budowę zbliżoną do morfiny. Ich działanie jest silnie przeciwbólowe i wpływa na poprawę nastroju. W terapii logopedycznej elektrostymulacja obejmuje całą sferę ustno-twarzową i w swoim ogólnym założeniu ma na celu pobudzić do lepszej pracy aparat artykulacyjny, a tym samym usprawnić realizację poszczególnych głosek i uaktywnić rozwój mowy, wspomóc proces poboru pokarmu i przełykania,  znormalizować napięcie mięśniowe, zniwelować asymetrię w obrębie twarzy, oraz nadmierne ślinienie.

PRO ZDROWIE: Dla kogo jest ta terapia? Kiedy elektrostymulacja może pomóc?

Monika Inglot: Elektroterapia prądami TENS/EMS przeznaczona jest dla dzieci i dorosłych. W swojej praktyce tę formę terapii wykorzystuję przy opóźnionym rozwoju mowy, nawykowym otwieraniu ust, nadmiernym ślinieniu, zaburzeniach napięcia mięśniowego sfery ustno-twarzowej, słabej pionizacji języka lub jej braku, a nawet gdy borykamy się z problemem krztuszenia się podczas jedzenia i picia. To również wsparcie terapeutyczne dla dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym czy z rozszczepem podniebienia i krtani. Elektrostymulacja sprawdzi się też przy zaburzeniach oddychania oraz po urazach czaskowo-mózgowych. Lista schorzeń, gdzie elektrostymulacja może pomóc jest naprawdę długa.

PRO ZDROWIE: Czy elektrostymulacja TENS/EMS jest bezpieczna?

Monika Inglot: Tak. Pacjenci odczuwają wyłącznie lekkie mrowienie na skórze bądź wibracje mięśni wokół elektrod. Impulsy TENS posiadają niskie natężenie i stymulują jedynie nerwy czuciowe na powierzchni skóry. Należy podkreślić, że zabiegi elektrostymulacji są jedynie metodą wspomagającą.  Istotne jest, aby równolegle z przebiegiem sesji, prowadzona była stała terapia logopedyczna zgodnie z ustalonym planem indywidualnym.

PRO ZDROWIE: Jak wygląda zabieg elektrostymulacji?


Monika Inglot: Do zabiegu używa się specjalistycznego sprzętu, w którym stosowane są dwie elektrody. Jedną z nich umieszcza się np. na przedramieniu pacjenta, a drugą- punktową aplikuje się bezpośrednio  w miejscu stymulacji. Czas trwania zabiegu jest indywidualny – zależny od wieku pacjenta oraz rodzaju zaburzenia.  Pierwsze sesje mogą trwać kilka minut,  z czasem  są wydłużanie i mogą trwać od 15 minut do 45 minut. Najwyższą skuteczność osiąga się poddając się serii 10 lub 20 zabiegów, optymalnie 3-4 razy w tygodniu. Rezultaty mogą zostać zauważone już po pierwszej serii. Warto wspomnieć, że zabieg jest bezbolesny.

PRO ZDROWIE: Czy istnieją przeciwwskazania do poddania się terapii?
Monika Inglot:
Tak. Elektrostymulacja nie może zostać wykonana w przypadku ciąży, silnej arytmii serca, epilepsji, nieuregulowanego nadciśnienia czy m.in. występowania gorączki. Zabiegowi nie mogą się poddać również osoby chorujące na nowotwór złośliwy.

Rozmawiała: Dominika Czapkowska